Home Oud Oost Namen en nummers brengt joodse slachtoffers symbolisch thuis

Namen en nummers brengt joodse slachtoffers symbolisch thuis

0

Honderden mensen komen op 4 mei naar het Kastanjeplein om voor één van de 2.800 joodse slachtoffers uit de Tweede Wereldoorlog een naambordje te maken. Met dat naambordje gedenk je het slachtoffer persoonlijk en breng je hem of haar symbolisch thuis.

‘Namen en Nummers’, dat als eenmalig kunstproject begon in 2012, is inmiddels een lokale traditie. Initiatiefneemster Ida van der Lee: ‘We willen alle 2.800 joodse slachtoffers uit de straten rondom het Kastanjeplein symbolisch thuisbrengen. Er zijn nog 800 namen te noemen, nog 800 mensen thuis te brengen. We hopen dit in 2020 te voltooien. Want ze horen bij ons en onze pijnlijke geschiedenis.’

In het midden van het Kastanjeplein is met houten planken een grote kaart van de buurt uitgelegd. Op kleurrijke plankjes staan namen geschreven. Het zijn namen van joodse bewoners die tijdens de Tweede Wereldoorlog uit hun huis zijn gehaald, gedeporteerd en vermoord. Op deze plek worden zij herdacht en teruggebracht naar hun straat en hun huis. Het plankje met de naam wordt op de grote plattegrond gelegd op de plek van het oorspronkelijke woonhuis. Het thuisbrengen is een ontroerend moment.

‘Namen en Nummers, een nieuwe ervaring die veel indruk maakte’

Tachtig vrijwilligers begeleiden zo’n vijfhonderd mensen bij het ritueel overdag, waaronder een groot aantal speciale gasten zoals Jacques Grishaver van het Nederlands Auschwitz Comité, , wethouder Touria Meliani en Annemiek Gringold, directeur van het Holocaustmuseum.

Ida van der Lee is kunstenaar en ontwerpt rituelen. Als artistiek leider traint zij de vrijwilligers, om samen de abstracte getallen aan slachtoffers van de Holocaust weer terug te brengen tot wat het is, een optelsom van unieke mensen, met hun eigen verhaal. Namen en Nummers is een nieuwe vorm van herdenken. Het is een op maat gemaakte beleving zodat deelnemers zich kunnen identificeren met het hetgeen wordt herdacht.

Gerdi Verbeet, voorzitter van het Nationaal 4 en 5 mei Comité, was geraakt door het ritueel. ‘Door een doordachte reeks handelingen en ervaringen word je teruggezet in de tijd dat het drama zich voltrok’. Job Cohen, voorzitter van het Amsterdams 4 en 5 mei Comité, ‘had grote bewondering voor de schoonheid waarmee aan de zware geschiedenis vorm gegeven wordt’ . Een bezoeker, ‘Hoewel ik al mijn hele leven herdenkingen bijwoon en als Joodse Amsterdammer vanuit mijn familie de geschiedenis ken, was Namen en Nummers een nieuwe ervaring die veel indruk maakte.’

Bij de herdenking rond 20.00 uur verzamelen zich honderden mensen op het Kastanjeplein. Een gelegenheidskoor o.l.v. Emma Rekers zingt de namen toe en nodigt het publiek uit om mee te neuriën. Namen en Nummers verzorgde in de maand april workshops op scholen en buurtcentra om gesprekken te voeren over oorlog, uitsluiting en discriminatie en om naambordjes te maken. Op 9 april  besteedde het Jeugdjournaal aandacht aan het scholenproject.

Programma 4 mei
11.00 tot 18.30 uur: naambordjes maken en een joods slachtoffer symbolisch thuisbrengen.
19.30 tot 20.15 uur: herdenking met klank, zang en bloemen leggen o.l.v. Emma Rekers

Laat een reactie achter

Please enter your comment!
Please enter your name here