Koning Willem-Alexander opende op 25 november, precies vijftig jaar na de onafhankelijkheid van de Republiek Suriname, het Suriname Museum aan de Zeeburgerdijk in Amsterdam-Oost. 

Evelien Polter | Foto’s Henk Pouw

Burgemeester Halsema sprak tijdens de opening over Suriname als een land met een rechtsstaat waarin rechters zo soeverein konden opereren dat ze een zittende president hebben durven veroordelen voor meervoudige moord. En zanger Jeangu Macrooy zong samen met het Zo!Gospel Choir het Surinaamse volkslied.

Dicht regenwoud
Koning Willem-Alexander en Koningin Máxima brachten begin december een staatsbezoek aan Suriname, waarmee de banden tussen beide landen opnieuw werden benadrukt. Suriname is het kleinste land op het Zuid-Amerikaanse continent, maar wel vier keer zo groot als Nederland. Het grootste deel van het land bestaat uit dicht regenwoud. Voor de kust zijn er recent grote olievondsten gedaan, waarvan verwacht wordt dat ze Suriname in de nabije toekomst aanzienlijke inkomsten en economische groei zullen opleveren. In Nederland wonen meer dan 350.000 mensen met een Surinaamse migratieachtergrond, terwijl Suriname zelf slechts 640.000 inwoners telt.

‘Thuiskomst’
Het Suriname Museum profileert zichzelf niet als een traditioneel museum, maar als een ‘thuiskomst’ en als een ruimte waar de Surinaamse geschiedenis tot leven komt. De openingstentoonstelling Meet Su, Meet Us voert bezoekers op een reis door de geschiedenis: van het weelderige regenwoud met zijn geneeskrachtige planten, langs de verhalen van inheemse volken, via de harde periode van slavernij, contractarbeid en migratie tot aan de onafhankelijkheid. Ook de invloed van Surinamers in Nederland – op het gebied van sport, kunst en cultuur – krijgt volop aandacht. De tentoonstelling toont originele 18de- en 19de-eeuwse prenten uit reisverslagen van Stedman en Benoit, archiefstukken, foto’s, sculpturen, films en zelfs een levensechte reconstructie van een scheepsruim. Het museum is een manier om de geschiedenis te tonen vanuit het perspectief van Surinamers.

Veerkracht van vrouwen
Maakt dit tentoonstellingsgebouw een slavernijmuseum over overbodig? Die vraag kwam bij me op toen ik hoorde van de oprichting van beide musea. Het specifieke van het Suriname Museum is dat zij het unieke verhaal van Suriname zelf vertelt. Daarbij komen niet alleen slavernij en onderdrukking aanbod, maar ook minder bekende aspecten, zoals de veerkracht van vrouwen, culturele tradities die zijn blijven bestaan na migratie en de voortdurende invloed van verschillende bevolkingsgroepen op de samenleving. Een museum over slavernij vertelt het grote, overkoepelende verhaal van slavernij wereldwijd – hoe slavernij mensen over de hele wereld heeft geraakt en gevormd. Het Suriname Museum heeft een eigen waardevolle plek, naast een slavernijmuseum, door de veelzijdigheid van Surinaamse geschiedenis zichtbaar te maken.

Dit museum vertelt het verhaal van een land dat zich elk jaar een stukje verder losmaakt van Nederland.