Columns, we zijn er dol op. In 1018 hebben we er in 1018 Magazine twee, waaronder die van Rob Zwetsloot. In zijn stukjes schrijft hij over kleine ergernissen, zoals vuilnis of een kapotte lift, maar ook over wat hem opvalt op straat en in het nieuws. Rob ventileert zijn mening met humor en ironie en schuwt een gezonde dosis zelfspot niet. Zijn column eindigt steevast met de woorden: “En het is maar dat u het weet.” Wie is toch die Rob Zwetsloot?

Jannelies Poelstra | Foto Maria Heijendael

Vroeger kwam ik Rob regelmatig tegen, stevig trappend op zijn driewieler, maar nooit te beroerd om te stoppen voor een praatje. Als ik hem nu – sporadisch – nog eens zie, zoeft hij me voorbij: zijn fiets heeft plaats gemaakt voor een elektrisch vehikel. Ik zoek Rob op in zijn appartement op de Kadijken. Over de drempel van de portiek ligt traanplaat, zijn woning is drempelloos: Rob heeft MS, een auto immuunziekte die het centrale zenuwstelsel aantast. Dit jaar is hij alweer veertig jaar actief op Salto tv en wordt hij zeventig. Een mooi moment voor een interview.

Hoe gaat het met je?
“Ik moet mezelf in acht nemen, maar dat gaat prima. Ik rook al jaren niet meer en drink nauwelijks. Hoewel, ik heb laatst weer eens een glas whisky in Eik en Linde gedronken. Daar ging ik altijd heen met vrienden, maar tegenwoordig kom ik er nog zelden. Zelf fietsen lukt niet meer. Ik heb nu een handbike, een gemotoriseerd voorwiel met stuur dat ik aan mijn rolstoel koppel. Binnenkort wordt mijn woning zo aangepast dat ik ‘m zelf naar buiten krijg; nu helpt mijn vriendin me daarbij. Zij woont om de hoek. We latten en daar zijn we heel content mee. Als je samenwoont, heb je toch altijd kleine ergernissen. Zij is heel net jes en ik ben wel georganiseerd, maar niet zo proper.”

Hoe ziet jouw dag eruit?
“Ik sta op, volg het nieuws of ontvang de wijkverpleging of fysio. Dan maak ik meestal een filmpje, schrijf een column of interview een schrijver. Dat gaat altijd over non-fictie boeken. Morgen spreek ik online met een schrijfster in Suriname.”

Je hebt een opmerkelijke loopbaan in de lokale media
“Ik ben geboren in Haarlem. Onvoorstelbaar, maar daar was ik tweeënhalf jaar belastingambtenaar bij de FIOD. Verschrikkelijk! Ik ging daar halfdood. Eind jaren zeventig kwam ik naar Amsterdam voor een opleiding aan de Academie voor Arbeidsverhoudingen. Zo’n experimentele op leiding met heel veel vrijheid. Tijdens mijn studie werkte ik als vrijwilliger voor Amnesty. Daarna ging ik schrijven voor het vakbondsblad Zeggenschap en kwam ik via die ouwe vakbondsmannen bij De Waarheid terecht. Via de kraak beweging belandde ik bij Salto. [Salto, Stichting Amsterdamse Lokale Televisie Omroep, werd in 1984 opgericht als een open platform waar Amsterdammers zendtijd konden kopen. Salto heeft nog steeds twee tv-kanalen en vier radiokanalen. red.]

Bij Salto heb ik heel veel gedaan, zoals StaatsTV voor de krakersbeweging, De Raad Vandaag met verslaggeving over de Amsterdamse gemeenteraad, het reisprogramma Rob’s Reizen en Rob’s PianoBar. Ik maak nog steeds filmpjes – columns en interviews – voor Salto.”

De Waarheid en de krakersbeweging, ben je zo activistisch?
“Welnee. Ik ben niet zo ideologisch ingesteld. Eigenlijk ben ik een beetje een opportunist. De CPN was begin jaren tachtig al zieltogend en De Waarheid niet meer zo communistisch. Ik heb er drie jaar met veel lol gewerkt. Columns en poprecensies – kon ik gratis naar concerten in Paradiso. Zelf zat ik ook in een punkband: Dom, Lelijk en Gemeen, samen met Stens, Joost Henselmans, die in kraakpand Avondrood aan de Nieuwe Herengracht woonde. Via hem kwam ik bij StaatsTV, oorspronkelijk een videofestival van krakers in de Staatsliedenbuurt.

Om aan woonruimte te komen, kraakte ik begin jaren tachtig een woning in de Indische Buurt. Maar ik was zeker geen stenengooier, meer een toeschouwer. Mijn eerste stuk in De Waarheid ging over een ontruiming. In die tijd waren veel jongeren actief in de kraakbeweging en maakten we ons druk over apartheid en kernwapens.”

Je bent al vanaf het begin, veertig jaar, actief op Salto
“Ik kwam bij Salto via de krakers uit de Staatsliedenbuurt. Zij wilden zendtijd voor StaatsTV. Ik regelde subsidies voor filmpjes van Amnesty en het Comité 4 en 5 mei. De overge bleven zendtijd konden we zelf invullen. Vroeger was Salto tegendraadser en provocerend. We werden zelfs afgeluisterd door de geheime dienst. Later gingen we over stadsvernieuwing berichten, wat AT5 nu doet. Ik heb ook weleens wat gemaakt voor de grote omroepen. Dat moest je dan een hele eer vinden en je moest met uitgewerkte plannen komen voordat je geld kreeg. Tegenwoordig bedenk ik mijn onderwerpen vaak naar aanleiding van het nieuws, maar verpak ik ze in een grapje. Ik heb net het filmpje Groente is slecht voor u! opgenomen. Dat gaat over pesticiden.”

Rob’s PianoBar
“Kijk, dat is mijn pianootje. Ooit gekocht voor een bandje waarvan de gitarist nooit kwam opdagen. Toen ben ik interviews met tussendoor zelfgeschreven liedjes gaan maken voor Salto: Rob’s PianoBar. Dat werd kennelijk goed bekeken, want begin jaren negentig belde Noorderslag of ik wilde optreden. Zat ik daar als een barpianist melige liedjes te spelen en de boel aan elkaar te ouwehoeren. Ik werd er nog voor betaald ook, en het jaar erna vroegen ze me weer.”

Migrantentelevisie Nederland en de gemeentepolitiek
“In De Raad Vandaag op Salto volgde ik tot 2013 de gemeenteraadsvergaderingen, een programma dat ik met mijn mattie Sam had bedacht. Toen Migranten Televisie Amsterdam daaraan mee wilde doen, ben ik het samen met Prem Radhakishun en Samira Bouchibti gaan presenteren. Het was nieuw dat mensen met een migratieachter grond op tv over andere onderwerpen spraken dan hun afkomst. Later werd ik freelancer voor MTNL, de opvolger van Migranten Televisie Amsterdam. Zo heb ik mijn vriend Kabier, de Hindoestaanse Hazes, leren kennen. Hij reageerde op een filmpje en sindsdien maken we samen filmpjes met een knipoog naar het nieuws. Hij speelt een typetje met een pruik, ik zet een hoed op, maar blijf mezelf. Toen MTNL ophield, hebben Sammie en ik geprobeerd een partij op te richten: ROB, de Radicale Oppositie Beweging.”

Wat wilden jullie met ROB?
Lachend: “Nou, een inkomen als raadslid! Een tv-studio op het stadhuis, de vaporetto invoeren, gratis ov en openbare damestoiletten. Die wc’s zijn nog steeds nodig! Een politieke partij oprichten is veel gedoe, dus dat werd ’m niet. Maar als je een idee hebt, moet je het proberen, zodat je later niet denkt: Hadden we maar! Dat was in 2014, toen mijn gezondheid achteruitging en ik werd afgekeurd. Ik dacht dat ik nergens recht op zou hebben, maar kreeg toch een kleine uitkering tot mijn AOW. Terugkijkend denk ik dat de MS zich al in 1990 aankondigde. In 2008 kreeg ik pas de diagnose.”

Je lijkt ondanks alles altijd blijmoedig
“Ja, dat valt mezelf ook op! Zal wel in mijn genen zitten. Mijn ome Jaap was blind en miste een long, maar bleef vrolijk. Soms vloek ik wel, maar ik word niet depressief. Daar schiet ik niks mee op. En mensen willen je niet meer zien.”

Woon je al lang op de Kadijken?
“Ik woon hier sinds 1987, maar begin jaren tachtig werkte ik al op de Kadijken voor De Waarheid, naast werf Koning William. Het Entrepotdok was toen nog omsloten door een muur. Er zat hier ergens een jazzcafé en met de band gingen we altijd naar Eik en Linde. Ik heb veel gereisd – naar India, Mexico, China – en als ik terugkwam, dacht ik altijd: in Amsterdam gebeurt niks. Op de Kadijken vind je nog de rust uit de jaren tachtig. Dat vind ik nu heel prettig. Ik wil hier zo lang mogelijk blijven wonen, en het is maar dat u het weet.”

Robs filmpjes zien?
Televisie: maandag tot en met vrijdag om 17.30 uur op SALTO A1.
Online: salto.nl, oost-online.nl en YouTube.