Wat een leuk cadeautje voor je vriendin, oma of andere naaste, die verknocht is aan zijn of haar hondje Dikkie of aaipoes Snorrie: een allerliefst geschilderd portret van die troetel, bescheiden van omvang en passend in elk interieur. Meer dan honderd baasjes en bazinnetjes zijn zo al gelukkig gemaakt of trakteerden zichzelf sinds Frits Boer er de smaak van te pakken kreeg om zijn schilderstalent op huisdieren te gaan uitleven.

Frans van Lier | Foto’s Frans van Lier en Frits Boer 

Prof. dr. Frits Boer, geboren, getogen en nog steeds wonend in de Watergraafsmeer, is twintig jaar lang hoogleraar kinderpsychiatrie geweest, eerst in Leiden, daarna in het AMC. Hij publiceerde een armvol vakliteratuur over onder andere angst en trauma’s bij kinderen en over connecties tussen broers en zussen. Vriendelijke man, golvend grijs haar, sportief en met geruststellende glimlach. 

Na zijn pensionering, nu zestien jaar geleden, deed hij nog allerhande aanverwant werk: lezingen, publicaties, onderzoek bijvoorbeeld. ‘Wat ik leuk vond en waar ik nog wat van leerde’ was voornamelijk zijn motivatie. 

Kinderkunde
Maar zijn leven lang had hij ook getekend en geschilderd voor zijn plezier, met bovendien twee schilderende broers aan zijn zijde: de ene gynaecoloog maar vaardig schilder ook, de ander, Hans Boer, maakte er zelfs zijn beroep van. 

‘Op de hbs twijfelde ik nog tussen verschillende toekomstroutes: de beeldende kunst, letterkunde of psychiatrie’, zegt Frits Boer. Het werd dus het laatste en dat bracht hem een reputabele positie in de kinderkunde, om het zo eens te noemen. 

Portret hondje

Hartveroverend
Nu een jaar of vier geleden vroeg een vriendin hem: zou je misschien een portretje willen maken van mijn gestorven poes? Dat pakte, aan de hand van een foto, zo hartveroverend uit dat een groeiend aantal anderen in zijn omgeving zoiets ook graag wilden. Allemaal lief en leuk geworden en dat vond de maker ook. En op een helder moment zag hij ineens een institutionalisering van zijn productie voor zich: via de kringloopwinkel Hoppa in de Van Woustraat, gerund door Hella de Kok, een vriendin van Frits en zijn vrouw Carolien. Hij maakte een soort reclamebordje voor in de winkel met een uiterst aanlokkelijk aanbod: voor maar 35 euro krijg je een geschilderd portretje van je huisdier, 20 x 20 cm metend, opbrengst voor de voedselbank. ‘Ik hoef daar niets aan te verdienen’, zegt de schilder. ‘Alleen de materiaalkosten trek ik er af: 12 euro.’  

Portret poes

Hoppa
Hella de Kok is blij met de doorgeeffunctie: ‘Het maakt de winkel wat specialer’, zegt ze, ook verwijzend naar de klaarliggende meeneem-instructies: mail een foto van je huisdier naar Hoppa ([email protected]), vermeld zijn naam, noem eventueel gewenste aanpassingen als je na circa twee weken een foto van het bijna voltooide schilderijtje krijgt en kom het tenslotte in de winkel ophalen.  

‘De mensen zijn altijd blij met het resultaat’, zegt Hella.  

Een mevrouw had drie verschillende foto’s gestuurd van haar hondje en wilde ook drie portretjes: ‘… als u tenminste niet genoeg krijgt van Frankie’, had ze aan haar wens toegevoegd.  

‘Nee, hoor’, antwoordde Boer: ‘wij beginnen steeds meer van Frankie te houden.’ 

Portret poedel

Fonkeling
Frankie of Doedel, Snoepie of Judeljootje, op het canvasje zijn ze tenslotte allemaal om op te vreten zo dierbaar, veroverender nog dan op de foto’s. In de oogjes zit dikwijls een fonkeling die de foto niet geeft. 

Dat zit ‘m in de olieverf, zegt de schilder. ‘Ik werk voor het eerst met olieverf en ik vind het heerlijk. Die verf geeft een reflectie met meer licht dan op de foto. In die ogen doe ik een minimaal puntje wit en het schittert echt.’ 

 Dierenoogjes fonkelen in olieverf

Krokodil
Moeite heeft hij nog wel eens met heel dik behaarde dieren – moeilijker om dan contrast te bereiken en wat diepte. Een lapjeskat of een gevlekte hond is veel gemakkelijker dan zo’n ragebol. 

De vraag gaat maar door. Toen een tijd geleden een stukje in de NRC had gestaan waren de portretten niet aan te slepen. En prof. Frits maar kwasten, drie tot zes dagdelen per week. 

Portret twee poezen

Alleen maar hondjes en poezen, cher maître? Nooit ’s een krokodil of opossum? Neen, die zijn nog niet voorbij gekomen maar de schilder bluft vrolijk dat hij dat in principe ook wel zou aandurven.  

Nu twinkelden zijn eigen oogjes.