De bewonersvereniging LigplaatsIJburg aan de Nico Jessekade op IJburg krijgt voorlopig geen lager tarief voor het binnen. Het dagelijks bestuur van stadsdeel Oost heeft het advies van de stadsdeelcommissie hierover afgehandeld, maar wijst daarbij naar de gemeenteraad. Alleen die kan de Verordening Binnenhavengeld Pleziervaart 2026 aanpassen.
Arie Martijn Schenk
De kwestie is daarmee niet opgelost en verschuift naar de gemeenteraad. De stadsdeelcommissie had het dagelijks bestuur gevraagd om er bij het college van burgemeester en wethouders op aan te dringen dat huurders van de waterpercelen aan de Nico Jessekade niet het reguliere tarief hoeven te betalen, maar het abonnementstarief van het binnenhavengeldvignet (BHG), onderdeel van het Amsterdamse vaarvignetstelsel. Dat tarief zou neerkomen op 50 procent korting.
Nu zijn de kosten van een vignet tweemaal zo hoog als de kosten van de huur zelf van een ligplaats, geven de bewoners aan. En dat is voor veel huurders niet meer betaalbaar. Daarbij komt nog de winterstalling, want de boten mogen van de gemeente buiten het vaarseizoen niet in het water blijven liggen. Je betaalt dus tweemaal de huur voor de helft van het jaar. Dat roept bij bewoners vragen op over de betaalbaarheid.
Vereniging onderhoudt zelf de steigers
In het advies van de stadsdeelcommissie wordt gewezen op de bijzondere situatie aan de Nico Jessekade. De steigers zijn in 2014 door de gemeente in gebruik gegeven aan een bewonersvereniging. De vereniging heeft volgens het advies geïnvesteerd in de aanlegsteigers en zorgt sindsdien zelf voor het dagelijks beheer en het onderhoud, inclusief baggeren en maaien.
Ook wordt in het advies benadrukt dat geen gebruik wordt gemaakt van gemeentelijke voorzieningen, zoals kades, bruggen, sluizen oevers en afmeervoorzieningen. Dat regelt en betaalt de vereniging allemaal uit eigen zak, zonder bijdrage van de gemeente. Juist daarom vindt de stadsdeelcommissie dat de situatie afwijkt van een reguliere ligplaats in openbaar water.
Het dagelijks bestuur ziet daarvoor op dit moment geen ruimte. Het advies is besproken met wethouder Scholtes. Daar is vastgesteld dat het college niet van plan is om voor de Nico Jessekade het abonnementstarief te rekenen in plaats van het reguliere tarief. Volgens het dagelijks bestuur is dat abonnementstarief op deze locatie niet van toepassing onder de huidige verordening.
De bevoegdheid om die verordening te wijzigen ligt niet bij het stadsdeel, maar bij de gemeenteraad. Het dagelijks bestuur raadt de stadsdeelcommissie daarom aan om de casus via de daarvoor geëigende procedures bij de gemeenteraad onder de aandacht te brengen, als de commissie vindt dat de regels moeten worden aangepast.
Daarmee ontstaat een nieuwe route. Niet het dagelijks bestuur, maar de gemeenteraad moet beslissen of er ruimte komt voor maatwerk voor bewonersverenigingen die zelf investeren in beheer en onderhoud van afmeervoorzieningen en waterpercelen.
Uitdaagrecht als tweede spoor
Naast de politieke route via de gemeenteraad wordt ook gekeken naar een andere mogelijkheid: het uitdaagrecht. Dat is een van de buurtrechten uit de Amsterdamse participatieverordening. Daarmee kunnen bewoners of organisaties voorstellen om een bestaande taak van de gemeente zelf uit te voeren of samen met de gemeente op te pakken, als zij denken dat dit beter aansluit bij wat er in de buurt nodig is.
Voor de Nico Jessekade zou dat mogelijk interessant kunnen zijn. De bewonersvereniging doet nu al een groot deel van het beheer en onderhoud zelf. Als dat werk formeel wordt erkend als taak die de vereniging uitvoert of mede uitvoert, zou mogelijk ook gekeken kunnen worden naar financiële ondersteuning. Daarmee zou de druk op de vereniging kunnen afnemen, zeker nu een deel van de booteigenaren is vertrokken en de kosten over minder leden moeten worden verdeeld.
Het uitdaagrecht is daarmee geen directe oplossing voor het BHG-vignet zelf. Het verandert niet automatisch het tarief en vervangt ook geen besluit van de gemeenteraad. Maar het kan wel een tweede spoor zijn om de financiële gevolgen van de huidige regels te verzachten.
Onrust na handhaving
Ondertussen blijft de handhaving op IJburg voor onrust zorgen. Oost Online kreeg signalen dat boten worden weggesleept, terwijl eigenaren al in maart een vignet hadden aangevraagd. Volgens stadsdeel Oost is gehandhaafd op boten waarvoor geen geldig betaalbewijs van een aangevraagd vaarvignet zichtbaar aanwezig was.
Het stadsdeel stelt dat booteigenaren meerdere keren zijn geïnformeerd en extra tijd hebben gekregen om een vaarvignet aan te vragen, maar dat door het grote aantal aanvragen tegelijk duurt de verwerking langer dan gebruikelijk. Daarom mag volgens de gemeente tijdelijk een geldig betalingsbewijs zichtbaar op de boot worden gelegd in afwachting van de aanvraag. Alleen een betalingsbewijs geldt daarbij als tijdelijk bewijs, niet een print van de aanvraagbevestiging. De bewoners geven alleen aan geen betaalbewijs te ontvangen, en kunnen dit dan ook niet tijdig tonen. Betalen kan alleen via een automatische incasso, de machtigen worden wel afgegeven, maar de gemeente incasseerde alleen het BGH geld niet.
Teleurstelling in stadsdeelcommissie
‘Bewonersinitatieven zoals die van bewonersvereniging LigplaatsIJburg moeten we in Amsterdam-Oost koesteren’, zegt VVD Stadsdeelcommissielid Niels van der Sangen. ‘Ik ben dan ook teleurgesteld dat het stadsdeel en de gemeente tot nu niks hebben gedaan om dit initiatief te ondersteunen. Ons advies om het abonnementstarief te hanteren is helaas tegengehouden. De gemeenteraad is nu aan zet.’
Voor bewoners aan de Nico Jessekade blijven daarmee twee vragen open. Kan de gemeenteraad de verordening zo aanpassen dat er wél maatwerk mogelijk wordt voor deze situatie? En kan het uitdaagrecht helpen om het onderhoud dat bewoners al jaren zelf doen ook financieel beter te borgen?
Zonder besluit over maatwerk blijft het conflict bestaan tussen beleid en praktijk op de Nico Jessekade, en betalen bewoners die zelf verantwoordelijkheid nemen voor hun steigers en omgeving de volle last van het nieuwe vignetbeleid.
