Oost-online schreef al eerder over het Oost-Amsterdamse platenlabel Moving Furniture Records. Met Dutch Oscillation Series zijn ze een bijzonder initiatief gestart om vroege Nederlandse elektronische muziek die in archieven ligt te verstoffen, te ontsluiten, zodat we die kunnen beluisteren. Het eerste album dat uitkomt, is dat van de componist Ton de Leeuw. Muziekmedewerker Oscar Smit vroeg aan labelbaas Sietse van Erve om wat toelichting te geven.
Oscar Smit
De Dutch Oscillation Series gaat een reeks albums uitbrengen van de eerste Nederlanders die zich met elektronische muziek bezighielden. We hebben het dan over de jaren vijftig, een tijd waarin er geen computers en synthesizers waren. Zo werd er in Natlab, het beroemde Philips-laboratorium, geëxperimenteerd met oscillatoren en generatoren, kastjes met metertjes en draaiknoppen. Geluiden hiervan werden opgenomen op grote bandrecorders. De elektronische klanken op die banden werden dan gemanipuleerd en weer opnieuw opgenomen. Dit proces kon eindeloos doorgaan. In Nederland was een aantal mensen op deze manier bezig met elektronische muziek. Meest bekende namen zijn Dick Raaijmakers alias Kid Baltan en Tom Dissevelt. Van deze twee is veel materiaal uitgebracht. Maar er zijn nog een aantal pioniers wiens elektronische werk niet of moeilijk te krijgen is.
Muzikant en muziekrestaurateur Jos Smolders werkt regelmatig voor buitenlandse platenlabels. Hij zag dat die veel oude elektronische muziek uitbrengen, maar dat er in Nederland nauwelijks aandacht voor is. Daar moet verandering in komen, vond hij, en hij benaderde het Amsterdamse label Moving Furniture om zijn partner te worden. Samen hebben ze Dutch Oscillation Series opgezet.
Hun eerste uitgave is ‘The Electronic Works’ een 4xLP- of 2xCD-box met alle elektronische muziek van componist Ton de Leeuw (1926-1996). “We zijn er zo’n twee jaar geleden aan begonnen”, vertelt Moving Furniture labelbaas Sietse van Erve. “We krijgen alle medewerking van zijn familie. Maar ook organisaties als het Allard Pierson Museum of het Instituut voor Beel en Geluid hebben in hun archieven gekeken of ze nog materiaal hadden liggen.” Op deze manier zijn er acht composities boven water gekomen op tapes die her en der in archieven lagen. Zelfs is er een tape gevonden van ‘Chronos’ een dertien minuten durende compositie waarvan iedereen dacht dat die nooit was opgenomen. Oudste nummer op de box is ‘Elektronische Studie’ uit 1957, vol bliepjes en piepjes. Ton de Leeuw is honderd jaar geleden geboren, een mooie reden om stil te staan bij zijn baanbrekende werk.
Het is geen makkelijke muziek en het staat ook ver af van gewone popmuziek, maar het zijn wel de roots voor hedendaagse pioniers als Aphex Twin. In feite is dit Nederlands erfgoed. Dat is ook precies waarom Dutch Oscillation Series is opgezet: vroege Nederlandse elektronische experimenten die liggen te verstoffen in diverse archieven, weer beschikbaar maken om gehoord te kunnen worden. De volgende release komt van pianist en componist Luctor Ponse (1914-1998).
‘The Electronic Works’ van Ton de Leeuw
komt 11 september uit.
Verkrijgbaar in de betere platenwinkel en via movingfurniturerecords. Meer over Dutch Oscillation Serie.
