Afgedankte spullen, zoals doorgezakte stoelen, kapotte klerenhangers, verouderde ventilatoren, bewoners van de nieuwe stadswijk Amstelkwartier konden het afgelopen maand al deponeren op een afgebakend terreintje naast de Insteekhaven bij het Bella Vistapark. Kunstenares Joanneke Meester heeft daar intussen samen met bewoners en kinderen van de Montessorischool een aansprekend kunstwerk in de openbare ruimte van gemaakt.

Jaap Kamerling | Foto Joanneke Meester

Een tijdelijk kunstwerk, dat eerder deze maand onthuld werd en 5 januari weer wordt afgebroken. Het is een initiatief van het stadsdeel, dat de nieuwe bewoners wil betrekken bij het mooier en interessanter maken van hun buurt. 

Ik wil ouwe rommel verheffen tot iets nieuws

Groeiend probleem 

Enkele bewoners klaagden al gauw over het afvalprobleem in hun nieuwe buurt en trouwens de hele stad. Overvolle vuilniscontainers, waar steeds vaker zomaar allerlei rotzooi naast gemikt wordt. Net als de meeste Amsterdammers maken ook de nieuwe bewoners van het Amstelkwartier zich daar kwaad over. Het stadsdeel wil dat groeiende probleem gaan aanpakken en de bewoners er meer van bewust gaan maken hoe beter om te gaan met afgedankte spullen. Ook de kinderen van de Montessorischool in de buurt worden erbij betrokken en via buurtapp’s en oost-online werd iedereen opgeroepen ouwe spullen te verzamelen voor het kunstwerk. 

Help helps 

Dit kunstwerk is nu verrezen. Een in het oog springende tekst, opgebouwd uit ouwe meuk met de wervende noodkreet ‘Help helps’. Joanneke: ‘Die kreet roept bewoners op elkaar te helpen hun buurt mooi en schoon te houden. Ik wil ouwe rommel, voordat het helemaal verdwijnt, verheffen tot iets nieuws, dat een boodschap heeft. Het kunstwerk reageert op consumentisme en bevraagt onder andere: hebben we iets, dat we kopen echt nodig? Hoe gaan we om met ons afval? Wat kunnen we hergebruiken? Hoe houden we samen de buurt schoon? De oproep ‘Help helps’ is een oproep tot bewustwording en samenwerking. Ik riep al eerder met m’n kunstwerken mensen op om, geïnspireerd door zo’n kreet, met elkaar leuke dingen voor een buurt te gaan doen. Of mensen op nieuwe gedachten te brengen door het zien van een tekstje in gespiegelde letters, die je prikkelen het te lezen.’ 

Joanneke maakt autonome kunstwerken, waarmee ze wil reageren op de omgeving zodat mensen daarover gaan nadenken. Ze studeerde kunst aan de Hogeschool van Amsterdam, haar master haalde ze aan het Sandberg Instituut. Met haar afvalsculpturen in de openbare ruimte van spullen, die ze Amsterdam op straat vindt, begon ze in 2020 in de Bijlmer, waar ze in de corona-tijd getriggerd werd door de groeiende hopen afval en grofvuil, die daar opeens op straat verschenen. Ze wilde daar op inspelen door er tijdelijke kunstwerken mee te bouwen en ging ermee verder in de stad. 

Opvallend wit specimen 

Op 3 december werd het kunstwerk, dat ze samen met bewoners en kinderen van het Amstelkwartier tot stand bracht, officieel gepresenteerd aan de buurt en wethouder Jan Bert Vroege van het stadsdeel. Het opvallend witte specimen van omgevingskunst zal nog tot de tweede week van januari te bezichtigen zijn. Daarna wordt het weer opgeruimd. En het idee erachter zal, verzekert Joanneke, nog diverse malen elders worden herhaald en dan steeds weer in een andere uitvoering, mede afhankelijk van de inbreng van de bewoners.