Terwijl de meeste mensen nog bijkomen van de warmste zomer ooit, bereiden ze zich op de Jaap Edenbaan alweer voor op het nieuwe schaatsseizoen. Met dit jaar veel aandacht voor het 65-jarige jubileum, dat deze winter uitgebreid zal worden gevierd.

Fokko Kuik

Op 9 december 1961 opende naamgenoot en kleinzoon van de legendarische schaatser en wielrenner Jaap Eden in de Watergraafsmeer de eerste 400 meter kunstijsbaan van Nederland die de naam draagt van zijn grootvader. Inmiddels is het de oudste nog in gebruik zijnde buitenbaan ter wereld. Jaarlijks maken wel een half miljoen bezoekers gebruik van deze unieke ijsbaan, die, anders dan de meeste andere banen, nooit werd overdekt.

De Jaap Edenbaan in 1961

Nog lang geen pensioen

65 jaar worden is in het geval van deze ijsbaan allerminst de aanleiding om binnenkort met pensioen te gaan. Integendeel! Net als de afgelopen jaren wordt er hard gewerkt aan verbeteringen om het schaatsen voor Amsterdammers en bezoekers van ver daarbuiten nog aantrekkelijker te maken. In 2024 werden in samenwerking met de gemeente de 400-meterbaan, de krabbelbaan en de technische installaties volledig gerenoveerd en werden er fraaie nieuwe kleedlokalen en kantoren gebouwd. Momenteel wordt er nog gewerkt aan vernieuwing van de naastgelegen ijshal uit 1973, waar in de jaren 70 en 80 legendarische concerten van wereldsterren werden georganiseerd. Ook de entree krijgt nog een facelift.

Duurzaamheid al lang een hoge prioriteit

Als ik aan Martijn Brat (marketing en communicatie) vraag in hoeverre duurzaamheid een rol speelt bij al deze renovaties, dan geeft hij aan dat dat al veel langer een groot aandachtspunt is bij de exploitatie van de ijsbaan. ‘Wij zijn al vele jaren bezig met verduurzaming. Met zonnepanelen, maar ook met het hergebruiken van energie door slim gebruik te maken van restkoude en restwarmte die vrijkomt tijdens onze onderhoudsprocessen. Zo gaat er weinig bruikbare energie verloren in ons toch wisselende klimaat.

Ook in de zomer veel activiteiten

Hoewel de schaatsbaan alleen in de winterperiode (van oktober tot maart) open is, zijn er gedurende het gehele jaar wel activiteiten op de Jaap Edenbaan. In de zomermaanden worden er bedrijfsuitjes en activiteiten voor kinderen georganiseerd en er is ook een buitenschoolse opvang op het terrein. Verder wordt de zomerperiode gebruikt voor onderhoud aan de technische installaties en machines.

Een weekje natuurijs doet wonderen

Meteen na de zomervakantie melden de eerste schaatsers zich alweer aan voor de trainingen voor beginners en gevorderden. Zo is er een toertochtcursus waarin je je kunt voorbereiden op toertochten als er weer eens natuurijs is, maar ook een bochtencursus, waarin je je bochtentechniek kunt verbeteren. ‘Maar de aanmeldingen stromen pas echt binnen zodra de buitentemperatuur richting nul graden gaat’, vertelt Martijn. ‘Een weekje natuurijs is geweldig voor ons, want dan krijgen de mensen de smaak weer te pakken. En onze baan, met de mooie bomen eromheen, komt eigenlijk het meest in de buurt van de echte natuurijsbeleving’. Niet voor niks trekt de Jaap Edenbaan schaatsliefhebbers uit het hele land en zelfs daarbuiten. ‘Ook onze bezoekers uit het buitenland laten we graag ervaren wat toch echt bij de Nederlandse cultuur hoort.’

Jubileumacties

Speciale acties in het kader van het 65-jarig bestaan zijn onder meer een toegangsprijs van 65 cent tijdens het openingsweekend. En speciale toertochten van 65 kilometer voor volwassenen en 6,5 kilometer voor kinderen. Tijdens de feestweek van 7 tot en met 13 december zal er nog veel meer worden georganiseerd. Daarover later meer op oost-online.

Hoop op regen

Op de warme augustusdag, als ik met Martijn langs de baan zit te praten over het jubileumjaar, is het nog moeilijk voor te stellen dat hier over zes weken weer geschaatst gaat worden. Aan de overkant wordt de witte betonbaan alweer schoongespoten om straks een goede hechting van het ijs op de ondergrond te garanderen. Het aanbrengen van het ijs vergt vervolgens een zorgvuldig proces van zo’n drie weken, waarin het water millimeter voor millimeter wordt aangebracht. ‘Nadat de temperatuur is gedaald tot 0 graden, laten we de temperatuur elke dag met een graad zakken. Het beste is als het dan gaat regenen’, legt Martijn uit. ‘Dan krijg je ‘sterk water’ volgens de deskundigen. En het is nog gratis ook!’ Dus als het eind september of begin oktober eindelijk weer eens flink gaat regenen, bedenk dan: dat is goed voor de Jaap Edenbaan!

De Jaap Edenbaan gaat weer open voor publiek op zaterdag 10 oktober

Meer informatie over activiteiten, cursussen en openingstijden van de Jaap Edenbaan
www.jaapeden.nl  

Vorig artikelDe eerste oogst uit de voedseltuin op het Strandeiland is binnen