Het is de laatste maandag van augustus om elf uur. Een groep van zes mensen – het keukenteam en de boer van de voedseltuin – gaan op Natuurspeeltuin Jeugdland aan de Valentijnkade aan de slag met het oogsten van de ingrediënten voor het diner. Ze verbouwen zelf groenten, ze bereiden dat zelf en eten samen. De Oogstkeuken van Stads–land.
Anne-Mariken Raukema | Foto’s Stads–land
De laatste maandag van augustus om elf uur begon een groep van zes mensen – het keukenteam en de boer van de voedseltuin – op Natuurspeeltuin Jeugdland aan de Valentijnkade met het oogsten van de ingrediënten voor het diner. De organisatoren hadden voor deze week het thema ‘groenten’ gekozen. Andere weken kan dat zomaar ‘kruiden’, ‘eetbare bloemen’ of ‘kleinfruit’ zijn. Kratten vol groenten werden geplukt, geraapt, gesneden: bietjes in alle kleuren, snijbiet, tomaten, courgettes en pompoenen. En poncho, een nieuwe rabarbersoort.
Twee uur later arriveert de groep bij restaurant Elixer in de Batjanstraat. Twee chefs staan al klaar. Een paar dagen eerder hebben ze doorgekregen welke groente geoogst gaat worden en daar kunnen ze hun recepten op kiezen of bedenken. Om vijf uur arriveren de gasten bij Jeugdland voor een rondleiding op de tuin.
Jeugdland is een van de oudste initiatieven voor kinderen en hun ouders in Oost. Hun moestuin, omgedoopt tot Het eetbaareiland, is net als het voedselbos, inmiddels meer dan volwassen en meet maar liefst ruim 500 m². Beide projecten vallen onder de Hemelse Tuinen van Jeugdland, een initiatief gericht op stadslandbouw, natuurbeleving en educatie voor kinderen en buurtbewoners. Om half zeven is het tijd om aan tafel te gaan in Elixer. Het is gericht op het delen en doorgeven van de schalen met gerechten – share dining in goed Nederlands.
De bron
De twee initiatiefnemers van De Oogstkeukens en Stads–land, Stéphanie Drontmann en Giulia de Jong, waren allebei programmamakers in de sociale én groene sector. De een deed ervaring op bij De Hortus, de ander bij Amsterdam Dark Festival. Ze zijn gewend aan verbindingen maken tussen groepen en individuele mensen. En ze wilden graag iets met gezond eten en natuur voor mensen die daar niet zomaar mee in aanraking komen. Voor wie Ekoplaza en Marqt letterlijk mijlenver weg liggen. Stéphanie Drontmann: ‘Yuppen vinden de weg naar de stadsboerderijen wel. Wij willen dat het pad ernaartoe gebaand wordt voor iedereen. Natuur en gezond eten moeten bereikbaar zijn voor elke stadsbewoner.’
Samen doen
Twee jaar geleden staken ze de koppen bij elkaar en richtten Stads–land op. Het werd het gedroomde project voor sociale stadslandbouw dat buurtbewoners, stadsboeren en vrijwilligers samenbrengt rond lokaal biologisch eten. De missie is duidelijk: het stedelijke voedselsysteem socialer en duurzamer maken – van bodem tot bord. En dat samen doen met de stad: proberen, proeven, onderzoeken, maar vooral: doen! Dat doen ze in drie delen van de stad: in Noord, Nieuw-West en Oost. Ze begonnen dit jaar medio augustus en organiseren tot en met 7 oktober in totaal 24 keer pluk- en eetdagen.
Het concept heeft zich inmiddels bewezen. Ruim vijftig vrijwilligers hebben zich verbonden en ruim achthonderd deelnemers namen eerder deel aan programma’s van Stads–land. Die varieerden van Vrijheidsmaaltijden op 5 mei tot gedeelde diners met De Regenboog Groep en Boerendiners met vier lokale stadsboeren. Dit jaar worden zo’n 1.400 deelnemers verwacht met 210 vrijwilligers. De welzijnsorganisaties in Oost, vooral Dynamo, Civic en diverse buurthuizen -spelen een essentiële rol om de doelgroep te bereiken.
Drie gangen diner
Aan lange tafels zijn inmiddels zo’n veertig buurtbewoners aangeschoven. Het is een mooie mengeling van oud en jong, en allerlei culturele achtergronden. Het dessert is verrassend: een sorbet van rode biet. Die ook zonder haringen en zoutzuur erg lekker – en verrassend zoet is. Niet alleen de drie gangen, ook de begeleidende drankjes zijn zelfgemaakt. Kruidenlimonades en verschillende gefermenteerde dranken. Die van tomaat en basilicum heeft een kleine week gestaan en wordt aan tafel aangelengd met bruiswater en diverse toppings.
Twee kanten van de medaille
Natuurspeeltuin Jeugdland wil graag buurtbewoners van jong tot oud op hun Hemelse Tuinen ontvangen. En Stads–land wil groepen Amsterdammers voor wie stadslandbouw geen vanzelfsprekendheid is. Met De Oogstkeukens lijkt dit meer dan gelukt. Het draagt heel concreet bij aan gezondheid, verbinding en een klimaatbestendige stad.
Check www.stadsland.com
