In het nieuwe Miniatuur Museum kun je kennismaken via gedetailleerde miniaturen, korte films en visuele scènes met Amsterdam in het klein. Het museum staat aan de Paulus Potterstraat, tegenover het Van Gogh Museum.
Arie Martijn Schenk
Achter het initiatief staan de Amsterdamse broer en zus Jan en Lauretta Gerards. Jan Gerards kreeg het idee na de opening van het Suriname Museum aan de Zeeburgerdijk, waar hij samenwerkte met Miniworld Rotterdam. Samen met zijn zus, met wie hij ook evenementen en festivals in de stad organiseert, werkte hij het plan verder uit. ‘We vonden dit pand en dat paste perfect’, zegt Lauretta Gerards. ‘We zijn allebei enorm geïnteresseerd in de geschiedenis van Amsterdam.’
Historie in miniatuur
De maquettes tonen bekende plekken en belangrijke momenten uit de stadsgeschiedenis. Je ziet onder meer Amsterdam rond 1275, de Dam in vroegere tijden, huizen op palen, de Nieuwmarkt in oorlogstijd, het Achterhuis, de feestelijke boten van Pride en de krakersrellen.
De collectie volgt geen strikte chronologische route. ‘Het begin is wel een mooie maquette: Amsterdam van 1275, met de Dam in het midden’, licht Lauretta toe. En de blik van oost-online gaat natuurlijk eerst naar de oostkant, in dit geval de Warmoesstraat.
In 1275 telde Amsterdam ongeveer duizend inwoners en bestond de nederzetting uit bebouwing rond een dam in de Amstel. De Warmoesstraat lag toen al op de oostoever en gold als tweede hoofdstraat van het dorp. Die straat komt duidelijk terug in de eerste maquette die je bij binnenkomst ziet.
Spot de details
Het museum nodigt uit om rustig rond te kijken. In de miniatuurwerelden zitten talloze kleine details verwerkt. Rond de Dam verschijnen smalle steegjes en historische bebouwing. ‘Met geluidseffecten komt het plein extra tot leven’, zegt Lauretta.
Ook de fundering van de stad krijgt aandacht. Amsterdam rust op slappe lagen klei en veen. Bouwers sloegen daarom palen diep door de modderlaag heen tot de eerste zandlaag, op ongeveer elf tot dertien meter diepte. In de maquette valt goed te zien hoe die constructie werkte.
Verderop wacht een miniatuur van De Wallen, met rode ramen, smalle grachten en cafés. ‘De rode verlichting maakt het tot een van de meest herkenbare en besproken plekken van Amsterdam’, vertelt Lauretta.
Voor jong en oud
Voor kinderen ligt er een speurtocht klaar. Ook scholen weten het museum inmiddels te vinden. Door de combinatie van miniaturen, bewegende scènes en filmfragmenten spreekt de tentoonstelling een breed publiek aan.
Groeiende collectie
De makers willen de collectie blijven uitbreiden. Daarmee groeit het museum mee met de stad zelf.
Miniatuur Museum Amsterdam, Paulus Potterstraat 8, vlak bij het Museumplein.
