‘Wegens opening gesloten’ luidde het stoepbord bij de ingang van de Hortus Botanicus. Woensdagmiddag, een mooie, zachte nazomermiddag, werd op het laatste moment alles nog in gereedheid gebracht voor de officiële opening van de energieneutrale klimatenkas.

Anne-Mariken Raukema

In de Kaapse kas, de ‘aanbouw’ aan de zuidkant van de klimatenkas, vond de opening plaats. Gasten stonden achter en temidden van de veelal door de Hortus zelfgekweekte Zuid-Afrikaanse planten, kruiden en struikjes, die op enige hoogte – dus goed zichtbaar – tussen de kronkelpaden staan. Het spreekgestoelte was goed zichtbaar, de enorme glazen deuren stonden wijd open, zodat het er niet te warm was. De Hortus kent heel veel donerende vrienden en die hadden massaal antwoord aan de uitnodiging, gegeven waardoor het gezellig druk was. Twee musici, een welkomstdrankje, een hapje, voor alles was gezorgd.

Open museum voor de stad
Halsema’s speech was vriendelijk en niet heel veelzeggend. ‘Klimaatverandering dwingt ons om de waarde van het groen permanent in de schijnwerpers te zetten.’ En dat de Hortus onlosmakelijk is met de stad Amsterdam. Wel aardig was dat ze de vernieuwde klimaatkas van de Hortus ‘een open museum voor de stad’ noemde.  De burgemeester bedankte iedereen die het financieel en technisch mogelijk had gemaakt om de klimaatkas te realiseren. Ze wenste de Hortus veel nieuwe bezoekers toe.

Hortus-directeur Carien Blok ging in haar toespraakje in op de geschiedenis en friste het geheugen van de aanwezigen weer even op. De klimatenkas is er voor drie niet-Nederlandse klimaatsoorten: tropisch, woestijn- en subtropisch. In 2018 bleek de kas hard toe aan renovatie. Een jaar eerder was de koppeling van warmte-koude opslag met de Hermitage (nu H’ART Museum) al tot stand gebracht. Voor corona was de begroting 4,6 miljoen, daarna steeg deze tot 8,5 miljoen euro. Fondsen, bedrijven, vrienden, leningen, alles werd uit de kast gehaald om het benodigde kapitaal bijeen te krijgen. Dit alleen al is een huzarenstukje!

Kaap
Sinds het ontstaan van de Amsterdamse Hortus Botanicus in 1682 kwamen er al met enige regelmaat planten en bomen uit de Zuid-Afrikaanse Kaapkolonie naar de hoofdstad. Sommige van de tien meter hoge tropische bomen zijn tijdens de periode van verbouwing verzorgd in andere horti elders in het land en in België. Volgens Carlien Blok kan de nieuwe klimatenkas vijftig jaar mee en blijven de pijlers: educatie, duurzaamheid en biodiversiteit. ‘Ons gedrag aanpassen is urgenter dan ooit’, sprak ze de ‘groene gemeente’ toe.

Groene Vonk en witte wijn
Zeven leerlingen van de groene vmbo-school Vonk, uit Noord (voorheen Clusius) gaven acte de préséance. Een aantal werd een vraag gesteld over wat planten voor hem of haar betekenen en wat het droombeeld is over vijftig jaar wat betreft natuur in Amsterdam. Die droombeelden hebben ze beschreven en getekend en dat alles is in een zilverkleurige koker, in een houten kistje, ter plekke ingegraven. Grond erover, en een zilverboom erbovenop.

Blok nodigde na deze openingshandeling iedereen uit de klimatenkas te komen bekijken en daarna – of meteen – het glas te heffen. Groen maakt dorstig – ‘natuur is leuk, maar je moet er wat te drinken bij hebben’, schreef de dichter Willem Kloos al.

Check www.dehortus.nl