De mobiele gebruikersruimte bij het Oosterpark staat dinsdag op de agenda van de stadsdeelcommissie Oost. Aanleiding vormt de vierde monitor over de bus bij het ’s-Gravesandeplein en vragen van GroenLinks-commissielid Imelda Tjon-Fo over de toekomst van de voorziening.
Arie Martijn Schenk
De mobiele gebruikersruimte, uitgevoerd door De Regenboog Groep, staat sinds april bij het Oosterpark. Drugsgebruikers krijgen daar een plek waar zij onder toezicht hun eigen middelen kunnen gebruiken. Het doel: minder openlijk drugsgebruik in de buurt, minder drugsafval in het park en meer contact met hulpverlening.
Vraag groter dan capaciteit
De bus is elke dag geopend, maar volgens het dagelijks bestuur van het stadsdeel overstijgt de zorgvraag ruimschoots wat de bus kan bieden. De voorziening levert volgens het stadsdeel wel ondersteuning die anders helemaal ontbreekt.
De monitor laat zien dat de gebruikersruimte tussen 15 oktober en 14 december 1.308 keer bezocht is door 121 verschillende bezoekers. Gemiddeld komt dat neer op ongeveer 22 bezoeken per dag.
Meer duidelijkheid gevraagd
GroenLinks-commissielid Imelda Tjon-Fo wil dat de stadsdeelcommissie meer duidelijkheid krijgt over de situatie rond de bus. Volgens haar signalen overstijgt de vraag naar een gebruikersruimte de capaciteit van de huidige voorziening, wat druk legt op zowel medewerkers als gebruikers.
Tjon-Fo wil onder meer weten of de capaciteit van de bus nog toereikend is, of structureel wordt gemonitord wat de impact is op medewerkers en gebruikers. En of er zicht komt op een permanente locatie voor een gebruikersruimte. Ook vraagt zij welke stappen op korte en middellange termijn naar een structurele oplossing kunnen worden gedaan.
Overlast rond park en ziekenhuis
Naast de cijfers kijkt de monitor ook naar ontwikkelingen in de buurt. Het OLVG meldt regelmatig overlast van drugsgebruikers in en rond het ziekenhuis. Gebruikers komen volgens het ziekenhuis het gebouw binnen, gebruiken toiletten en laten daar afval of naalden achter. Politie en handhavers surveilleren regelmatig in het gebied. In de onderzochte periode registreerde de politie 65 incidenten rond openlijk drugsgebruik.
‘Overlast blijft groot’
Frans van Vliet, commissielid voor de VVD in stadsdeel Oost, ziet de gebruikersruimte als een noodzakelijke voorziening voor verslaafden, maar wijst tegelijk op de gevolgen voor de buurt. ‘De gebruikersruimte is prima voor de verslaafden, daarover bestaat brede overeenstemming. Alleen omwonenden en recreanten merken daar weinig van. De overlast blijft groot’, zegt Van Vliet.
Volgens Van Vliet leveren zorgverleners, politie en bestuurders veel inspanning, maar blijft zichtbaar resultaat uit. Hij hoort ook persoonlijke verhalen uit de omgeving. ‘Mijn schoondochter woonde in de buurt van het Oosterpark, kwam vroeger vaak in het park, maar ze zag het veranderen. Zij en haar partner verhuisden uiteindelijk naar Cruquius.’
Van Vliet spreekt van een park dat steeds minder aantrekkelijk is voor recreatie. ‘Door de crackverslaafden verandert het Oosterpark in een no-go-area.’
‘Mijn indruk is: anderhalf jaar geleden lag de situatie in het park nog erger. Met de gebruikersbus heb ik eigenlijk niet zo’n probleem, sinds die er staat voelt het zelfs wat rustiger, zegt buurtbewoner Maja de Goede. Tegelijk ziet zij een opvallend contrast in het park. ‘Wat ik vooral bizar vind, is de tweedeling: vaders met kinderwagens lopen langs verslaafden en dealers, gewoon met hun kinderen erbij.’
Maja bezocht ook een bewonersavond over de situatie rond het park. ‘Daar liepen de gemoederen behoorlijk op. Tegelijk snapte ik ook wel de positie van de gemeente, want dit probleem speelt niet alleen hier, maar is een landelijk probleem.
Concentratie van problematiek
Ook in een recente ingezonden brief van een buurtbewoner in Het Parool klinkt kritiek op de situatie. Volgens de schrijver verslechterde de leefbaarheid rond het park de afgelopen jaren sterk. De plaatsing van de gebruikersbus bij het OLVG zou de concentratie van verslavingsproblematiek in de wijk zichtbaar vergroten.
De bewoner beschrijft dagelijks contact met ernstig verslaafde of verwarde personen op straat, overlast in portieken en een groeiend gevoel van onveiligheid.
Permanente locatie nog niet in zicht
Ondertussen zoekt de gemeente naar een permanente locatie voor een inloophuis met gebruikersruimte. Een eerder onderzochte plek aan de Spinozastraat bleek uiteindelijk ongeschikt.
Geschikt vastgoed rond het Oosterpark blijkt schaars en eigenaren staan vaak niet open voor verhuur aan deze doelgroep. Daardoor loopt de zoektocht tot nu toe telkens vast. Totdat een andere locatie wordt gevonden, blijft de mobiele gebruikersbus bij het Oosterpark staan.
