De verschrikkingen van de holocaust zijn steeds langer geleden. Er zijn ieder jaar minder mensen in leven die de holocaust nog zelf hebben meegemaakt. Verhalen zijn een goede manier om herinneringen aan die vreselijke tijd levend te houden. In Oost worden naar aanloop van 4 mei verschillende verhalenprojecten georganiseerd.
Tekst: Redactioneel | Fotografie: Caecilia van der Drift
Zoals ieder jaar organiseert het 4 mei comité Oosterparkbuurt op maandagavond 4 mei weer de herdenking op het Kastanjeplein in de Oosterparkbuurt. Ze lezen dan de verhalen van de weggevoerde en vermoorde Joodse buurtbewoners, spreken hun namen uit en brengen de namen ook weer thuis in de buurt.
Vijf jaar geleden startte het 4 mei comité Oosterparkbuurt haar activiteiten als vervolg op het Namen en Nummers project van kunstenaar Ida van der Lee. Een project dat op dit uitgangspunt was gebaseerd: de namen van vermoorde Joodse buurtbewoners ‘ritueel’ terugbrengen naar hun oorspronkelijke adressen.
Dit nooit meer
Al zo lang als de verschrikkingen van de Tweede Wereldoorlog worden herdacht is de boodschap: ‘Dit nooit meer’. 4 mei comité Oosterparkbuurt: ‘We willen opkomen tegen racisme en discriminatie op welke grond dan ook, dus geen acceptatie van antisemitisme en islamofobie. Daar staan we voor op 4 mei.
Voorafgaand aan 4 mei organiseren we wandelingen en rondleidingen door de buurt langs adressen waar deze Gedenkposters hangen. Ook zijn er workshops op scholen. Vanaf 20 april hangen alle Gedenkposters met de verhalen van wat zich in ’40-’45 in de buurt afspeelde, weer achter de ramen van woningen waar vermoorde Joodse buurtbewoners woonden. Op de Gedenkposter staat het verhaal van die bewoners.’
Langs de Gedenkposters worden vanaf 20 april ook rondleidingen gehouden. Lokale buurtgidsen weten vaak veel meer te vertellen dan wat op de posters staat. Rondleidingen gaan in groepen (± 10 personen) en duren ongeveer een uur. Dit jaar hopen ze ook Engelstalige rondleidingen te kunnen aanbieden. Aanmelden voor de wandelingen en hun startplekken kan via [email protected]. Houd ook de website www.4meioosterpark.nl en Facebook in de gaten.
Op 4 mei ’s avonds is er vanaf half acht muziek, worden meerdere verhalen van Gedenkposters voorgelezen, namen genoemd en twee minuten stilte gehouden, waarna bloemen gelegd worden.
Podcastserie
Hoe zag het dagelijks leven van de Joodse gemeenschap in Amsterdam Oost eruit vóór de Tweede Wereldoorlog? Dit voorjaar brengt ‘Joods Amsterdam Oost’ die verhalen opnieuw tot leven met bijzondere evenementen georganiseerd door De Joodse Stad, en een gloednieuw seizoen van de podcastserie De Joodse Stad van Julia van der Krieke (Universiteit van Amsterdam) en podcastmaker Caspar Stalenhoef. Deze podcastserie gaat dit jaar speciaal over Amsterdam Oost. Van der Krieke haalt met experts en buurtbewoners Joodse verhalen op.
Joodse bakkerijen
In februari werd het project officieel afgetrapt met een bijeenkomst voor betrokken organisaties bij roeivereniging Poseidon. In de zomer volgt een groot straatevenement dat de vooroorlogse Joodse bakkerijen in Oost belicht en laat zien welke rol zij speelden in het dagelijks leven van de buurt.
De Joodse Stad is een samenwerking tussen stadsdeel Oost, de Universiteit van Amsterdam en het Joods Cultureel Kwartier. Binnenkort is de podcast te beluisteren via: https://amsterdamhumanitieshub.nl. Daar kunt u ook alle andere activiteiten vinden van De Joodse Stad.
