In een zonnige woning aan het Oosterpark vertellen Liesbeth van der Pol en Ila Gersons over het team Biodiversiteit van de Vereniging Vrienden van het Oosterpark, waar ze beiden lid van zijn. Het team heeft als doel bij te dragen aan de verbetering van de biodiversiteit van het park en de voorwaarden daarvoor.
Tekst: Frits Wegenwijs | Illustraties: Liesbeth van der Pol
Het Wereld Natuur Fonds definieert biodiversiteit als ‘de soortenrijkdom waaruit onze natuurlijke wereld bestaat. Het omvat alle soorten planten, dieren en micro-organismen. Al deze soorten werken samen in een ecosysteem en zorgen zo voor evenwicht in de natuur.’ Â
ProblemenÂ
Voor het team Biodiversiteit is de slechte waterkwaliteit in het hele park het grootste probleem, met de grote vijver als grootste reservoir. Het gaat om de kwaliteit van de doorstroming, van het water zelf en van de afvoer. Verder ziet zij een verschraling van het dierenleven, van vissen, van de diversiteit van vogels en vlinders en tegelijkertijd een ongewenste toename van ratten. Ook het afsterven van veel prachtige oude grote bomen na de laatste ‘vernieuwing’ van het park is een groot verlies voor de biodiversiteit. Het park is omgeven door woonbuurten met vooralsnog weinig groen.Â
Dode vissenÂ
Wat betreft de waterkwaliteit is er, in samenwerking met waterdeskundigen van het Vondelpark, het Amsterdamse Bos en ambtenaren van stadsdeel Amsterdam-Oost, een zogeheten ‘watersysteemanalyse’ gestart. Een eerste conclusie was dat de grote vijver aantoonbaar onvoldoende zuurstof heeft en het water onvoldoende doorstroomt. Dat verklaart de dode vissen. Als eerste maatregel zijn extra pompen ingezet en is het doorstroommechanisme verbeterd. Dit heeft tijdelijk geholpen, maar vraagt om verdere aanpak. Verbetering van de waterkwaliteit is ook mogelijk door de oeverbeschoeiing van de vijver te vervangen door takkenbossen waartussen oeverplanten kunnen groeien en beestjes zich kunnen nestelen. Hiermee zijn goede resultaten bereikt in het Vondelpark.Â
Groene CorridorÂ
Om de biodiversiteit nog verder te verbeteren, is er, samen met het stadsdeel en een aantal groenspecialisten, een ambitieus project ontworpen: het realiseren van een Groene Corridor (ecologische verbinding) tussen Artis als grote en dichtstbijzijnde bron van biodiversiteit en het Oosterpark. Dit past in het beleid van de gemeente om de natuur in en rond Amsterdam met elkaar te verbinden om de biodiversiteit in de stad te vergroten. Deze corridor is daar nog niet in opgenomen, maar het team Biodiversiteit wil zich samen met andere partijen inzetten voor deze gouden kans. Mogelijkheden voor realisatie zijn bijvoorbeeld een eenvoudige natuurbrug over waterpartijen, een wormentunnel onder een rooster in het wegdek die ‘oversteken’ mogelijk maakt voor wormen en andere kruipers, stepping stones in de vorm van verbreding van groenstroken langs wegen, trambanen en fietspaden als hink-stap-sprong voor alles dat fladdert en vliegt, en brugcorridors zoals groenbakken langs stenen brugleuningen ten behoeve van allerlei kleine dieren.Â
Het park heeft niet alleen biodiversiteit nodig. Daarom is er ook een team ‘Schoon, Heel en Veilig’ (SHV), om de leefbaarheid en veiligheid van het park te verbeteren. De teams willen de soms schijnbaar tegengestelde belangen allebei tot hun recht te laten komen en werken daarin nauw samen. Alles voor een leefbaar, biodivers Oosterpark!
