Home Oud Oost Plein in Transvaalbuurt vernoemd naar verzetsstrijder Albert Wittenberg

Plein in Transvaalbuurt vernoemd naar verzetsstrijder Albert Wittenberg

0
Prentbriefkaart van de speelplaats aan de Joubertstraat, circa 1935. Bron Collectie Joods Historisch Museum (collectie J. van Velzen).

Het plein bij de President Brandstraat in de Transvaalbuurt heeft nu een naam en het straatnaambord laat zien dat het plein nu Albert Wittenbergplein heet. De verzetsstrijder Albert Wittenberg die tijdens de Tweede Wereldoorlog in de President Brandstraat woonde en onderdak bood aan een joods meisje wordt hiermee geëerd.

Op 28 januari heeft de gemeente Amsterdam besloten het plein tussen de Joubertstraat, de President Brandstraat en de Reitzstraat te vernoemen naar Albert Wittenberg. Dit gebeurde op initiatief van Betty Mock, het joodse meisje dat in 1943 liefdevol door het gezin Wittenberg werd opgevangen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog woonde aan de President Brandstraat 32 II het gezin Wittenberg. Het gezin bestond toen uit Albert en Janna, de ouders, en hun twee kinderen, Albert en Tine. De heer Albert Wittenberg, een Surinaamse man uit Paramaribo, zat in het verzet.

Vanaf eind februari 1943 tot september 1945 heeft het gezin een joods meisje vanaf dat ze zes weken oud was, liefdevol opgenomen. In 1944 werd Albert Wittenberg opgepakt door een Nederlandse politieman. Na een verblijf in het huis van bewaring aan de Weteringschans volgden de kampen Vught en (waarschijnlijk) Dora-Mittelbau. Bij de nadering van de Amerikanen werden duizenden gevangenen op transport gesteld naar kamp Neuengamme. Zo ook Albert Wittenberg.

Tussen Hannover en Berlijn, bij Gardelegen, kon de trein vanwege voortdurende beschietingen door de geallieerden niet verder. De overgebleven SS’ers zochten lokale hulp, waaronder de Hitlerjugend, om de gevangenen te bewaken. Op 13 april 1945, enkele uren voor de komst van de Amerikanen, zijn meer dan duizend gevangenen levend verbrand in een graanloods waarin zij bijeengedreven waren. Wie probeerde te ontsnappen werd neergeschoten. Ook Wittenberg trof dit gruwelijke lot.

Het Joodse meisje dat in het gezin Wittenberg was ondergebracht bleef tot vlak na de oorlog bij Janna en haar kinderen. Het meisje van toen, Betty Mock, is de initiatiefneemster geweest van de vernoeming van het plein bij de President Brandstaat. Zo wil zij een blijvende herinnering maken voor wat Albert Wittenberg gedaan heeft.en ingediend. Dat is hier ook gebeurd.