Suse van Kleef is (sport-)journalist, voormalig correspondent in Groot-Brittannië, voetbalcommentator en podcastmaker. Ze is in Oost geboren en sinds enkele jaren naar volle tevredenheid weer neergestreken in de Indische Buurt.
Ties van Dijk | Foto’s Ron Tolman
De aanloop naar het WK voetbal en de roerige politieke situatie in Engeland vormen de aanleiding om met Suse van Kleef in gesprek te gaan. Een gesprek over voetbal, journalistiek en de aanstaande ‘Hard Gras Theater Tour’ voorafgaand aan het WK. We hebben afgesproken op het zonnige, goedbezochte terras van Hesp aan de Weesperzijde, pal aan de Amstel. Suse is gebruind en zomers gekleed.
‘Mijn ouders woonden hier om de hoek en daar ben ik geboren. Zij kwamen ook graag bij Hesp, het zal toen niet zo druk zijn geweest als nu. Ik kan me er trouwens niets van herinneren, omdat wij al op mijn tweede verhuisden naar het oude centrum van Zaandam.’
Moeder was journalist en schrijfster, vader is ondernemend journalist en manager van Suse. ‘Ik kom uit een geëmancipeerd gezin. Mijn moeder werkte fulltime, mijn vader vervulde een grote rol in de opvoeding van mijn zus, broer en mij.’
Al jong voetbalde Suse op straat, als enige meisje te midden van de jongens uit de buurt. ‘Ik kom niet uit een ‘voetbalfamilie’ maar was al heel jong door het spel gegrepen en mijn ouders stimuleerden dat. Een van de jongens waarmee ik op straat speelde, vertelde dat er op zijn club in Buitenveldert ook meisjes zaten, die heel goed waren. Iets waar ik nooit over had nagedacht.’
‘Ik ben lid geworden van die club en ik weet nog dat ik er perplex van stond hoe goed die meisje konden voetballen en wat zij allemaal met de bal konden. Dankzij mijn vader is het gelukt om daar drie, vier keer per week te gaan spelen. Aangezien mijn ouders beiden werkten, hielpen familie en vrienden mee om mij te brengen en te halen.’
Suse speelde veelbelovend in het Nederlands elftal onder 17 en onder 19. Een kruisbandblessure maakte een voortijdig einde aan haar voetbalcarrière.
Nadat mijn moeder jong was overleden runde mijn vader het gezin. Op de middelbare school heb ik veel gespijbeld, maar toch heb mijn diploma gehaald.’ De interesse voor journalistiek was echter al gewekt en wat volgde was de School voor Journalistiek in Utrecht.
Suse liep stage bij NOS op 3 en ging daarna aan de slag als verslaggever en (eind)redacteur. Van 2016 tot eind 2020 was zij correspondent voor de NOS in het Verenigd Koninkrijk. ‘Dit was best spannend omdat ik daarvoor mijn baan in Nederland had opgezegd zonder garantie op terugkeer en zonder werkzekerheid. Als er geen nieuws was had ik geen inkomen. En dat die bizarre Brexit-periode eraan stond te komen kon ook ik toen natuurlijk niet voorzien.’
Hoe was het om in Groot-Brittannië te werken?
‘Nederland stelt daar weinig voor, dus je moet je flink inspannen om iemand te spreken te krijgen. En je moet je realiseren dat onze ‘Dutch Directness’ niet altijd wordt gewaardeerd.’
Spreken Engelse politici, net als veel Nederlandse politici, met meel in de mond?
‘Dat valt mee. Britse politici weten hun verhaal wel lekker te brengen, vaak met een pakkende punchline. Maar hun verhalen zijn nog wel eens oppervlakkig.’
Hoe was het om als niet-native speaker je werk te doen?
‘Ik heb met heel verschillende mensen te maken gehad. De politici hadden stuk voor stuk goede, onbetaalbare opleidingen genoten. Ik leerde daardoor goed laveren en improviseren, iets waar ik nog steeds profijt van heb.”
Naast de politieke verslaggeving voor de NOS en het AD schrijft Suse in die periode het boek ‘Tim Visser Flying Dutchman in Schotland’ over de Nederlandse rugbyspeler die voor Britse clubs uitkwam.
Is Rugby a hooligans game played by Gentlemen?
‘In Rugby gaat het er hard aan toe, de trainingen zijn heel zwaar. Maar tijdens het spel zijn de spelers sportief en laten de scheidsrechter in zijn waarde, Alleen de aanvoerder gaat zo nodig met hem in discussie. De overige veertien spelers moeten zich erbuiten houden en dat doen ze ook. Na afloop van iedere wedstrijd gaan de spelers schoongewassen en in pak met hun tegenstanders dineren. Daar kan het voetbal nog wat van leren. Het was voor mij trouwens heel leuk en leerzaam om een boek te schrijven over een sport die ik nog niet door en door kende.’
In 2021 maakt Suse haar debuut als eerste vrouwelijke commentator in het Nederlandse betaald voetbal voor NOS Langs de Lijn. En zij is momenteel vaste gast bij Pauw en De Wit om de situatie in het Verenigd Koninkrijk te duiden.
Op 13 mei gaat, in aanloop naar het WK, de theatertour Hard Gras van start in aanloop naar het WK. ‘Gebaseerd op het tijdschrift en de podcast Hard Gras is de theatertour ontwikkeld die door het impresariaat van George Visser wordt uitgebracht. De cast bestaat uit bekenden als Hugo Borst, Henk Spaan, Danielle Kliwon, Wilfried de Jong en ikzelf.
‘Het wordt geen puur voetbal analytisch programma maar een voetbal literair programma met verhalen en muziek door een vaste band en de befaamde quiz ‘Petje op petje af dat als vanouds wordt gepresenteerd door Wilfried de Jong. De tour is te zien in theaters in Noord- en Zuid-Holland, helaas is er te weinig tijd om door het hele land te toeren. Er zijn al verschillende speeldata uitverkocht dus aan het animo ligt het niet. Op 12 juni is de finale, de Big Bang in het De La Mar theater’
Hoe bevalt het om weer in Amsterdam te wonen?
‘Toen ik terugkwam uit Engeland heb ik tijdelijk in het huis van mijn broertje in Oost gewoond. Dat beviel zo goed dat ik me daar ben gaan oriënteren op een eigen huis en dat heb ik gevonden in de Indische Buurt. Het fijne van de buurt is dat je er in je waarde en met rust wordt gelaten, maar wel de dagelijkse aanspraak hebt.’
‘Met mijn Marokkaanse groenteman spreek ik vaak over voetbal, zoals die rel rond het kampioenschap van de Africa Cup die uiteindelijk toch naar Marokko is gegaan. En als ik het ‘s avonds bij Pauw en De Wit over de Epstein affaire en de rol van ex-prins Andrew heb gehad, komt dat de volgende dag ook ter sprake. Soms stopt die groenteman mij gratis een paar aubergines toe.’
‘Uitgaan doe ik graag, ook in de buurt. Het Badhuis is vlakbij en laatst was ik in de nieuwe cocktailbar Nido bovenin het Orchid House en dronk daar cocktails die ik in Engeland ben gaan waarderen. Naar Ruk en Pluk, dat onlangs van eigenaar is veranderd, ga ik ook weer eens heen’
‘Dat je hier op zoveel plekken in open water kunt zwemmen is in Londen ongekend. Bij het KNSM-eiland maar zelfs ook in de Amstel. Ik waag me alleen niet aan een duik, dat is me te link met die fietswrakken in het water. Wat ik wel mis is een metro-aftak naar Oost. En we moeten met zijn allen echt wat zuiniger op onze stad zijn door het afval niet naast de volle containers neer te zetten. Overal is zwerfvuil, dat moet beter.’
Heb je plannen om nog eens terug te keren naar Engeland?
‘Nee zeker niet. Wat ik daar heb meegemaakt rond de Brexit maak je nooit weer mee en er is ook hier nog zoveel te doen.’ En een carrière switch? Heb je ooit overwogen om voetbalcoach te worden zoals veel spelers doen? Of lid van de Raad van Commissarissen van Ajax te worden zoals bijvoorbeeld Cees Jansma dat bij FC Utrecht is?
‘Een goede coach zou ik nooit kunnen zijn, het actieve voetbal ligt te ver achter me en ik ben er niet analytisch genoeg voor. En in een raad van commissarissen zitten is echt niets voor mij. Ik ben wat ik wil zijn: journalist, voetbalcommentator en presentator. Mijn vader is mijn manager, hij doet de onderhandelingen over de honoraria, de condities en de planning zodat ik mij helemaal op de inhoud en de presentatie kan richten. Dat is ideaal en daar voel ik me hier in Amsterdam helemaal happy mee.’
Het is tijd om op te stappen, Suse moet zich gaan voorbereiden op de wedstrijd Fortuna – Feyenoord. Ze blijkt tijdens het gesprek goed voorbereid en wars van kapsones. Net als voor haar werk voor Langs de Lijn, voor deelname aan talkshowtafels als gedurende haar correspondentschap.
